Рамазан айында спортпен айналысуға бола ма?

Рамазан айында көптеген адамдарды бір сұрақ мазалайды: күндіз ағзаға су да, тағам да түспейтін кезде жаттығуды жалғастыруға бола ма? Әсіресе бұл мәселе белсенді өмір салтын ұстанатын немесе спортпен тұрақты түрде айналысатын адамдар үшін өзекті.

Coral Club компаниясының wellness-сарапшысы, дәрігер-нутрициолог Раушан Матжановамен әңгіме барысында біз ораза айы кезінде физикалық белсенділікті қалай дұрыс жоспарлау керек және жаттығуды қай уақытта жасаған қауіпсіз екенін талқыладық..

Ораза кезінде жаттығуға бола ма?

Раушан Матжанованың айтуынша, Рамазан айында орташа деңгейдегі физикалық белсенділік тек рұқсат етіліп қана қоймай, ағза үшін пайдалы да болуы мүмкін. Ең бастысы — жаттығудың қарқындылығы мен уақытын дұрыс таңдау.

Зерттеулер көрсеткендей, жүктеме дұрыс таңдалған жағдайда Рамазан кезінде физикалық белсенділік дене дайындығының нашарлауына әкелмейді, керісінше метаболикалық денсаулықты сақтауға көмектесуі мүмкін.

Сонымен қатар, Journal of Sports Sciences журналында жарияланған тағы бір зерттеу Рамазан кезінде орташа жаттығулардың дені сау адамдардың төзімділігі мен күш көрсеткіштеріне айтарлықтай теріс әсер етпейтінін көрсетті.

Алайда бұл ретте ағзаның гидратация деңгейін ескеру және жүктемені дұрыс бөлу өте маңызды.

Қай уақытта жаттығу жасаған дұрыс?

Сарапшының айтуынша, Рамазан айында жаттығу жасауға ең қауіпсіз үш уақыт аралығы бар.

1. Ауызашарға дейін 30–60 минут бұрын

Бұл – ең кең таралған нұсқалардың бірі. Осы уақытта ағза күндізгі ораза кезеңін аяқтауға жақын болады, ал жаттығудан кейін бірден сұйықтық пен қоректік заттардың орнын толтыруға мүмкіндік бар.

Келесі жаттығуларды жасаған  дұрыс:

• жеңіл жүгіру
• серуендеу
• созылу жаттығулары
• орташа қарқындылықтағы функционалдық жаттығулар

2. Ауызашардан кейін 1–2 сағат өткен соң

Бұл уақыт қарқыны жоғарырақ жаттығулар үшін ең қолайлы кезеңдердің бірі болып саналады. Бұл кезде ағза су мен тағамды қабылдап үлгереді, сондықтан энергия деңгейі мен гидратация қалпына келе бастайды.

Келесі жаттығуларды жасаған дұрыс:

• күштік жаттығулар
• фитнес
• ойын түріндегі спорт
• төзімділікті дамытуға арналған жаттығулар

3. Сәресінен  кейін ерте таңертең

Бұл нұсқа таңертең жаттығуға үйренген адамдарға қолайлы. Алайда жаттығудан кейін ауызашарға дейін су ішпей жүретінін ескеру маңызды.

Сондықтан мұндай жаттығулар қысқа әрі орташа қарқында болуы тиіс.

Қандай физикалық белсенділік түрлері ұсынылады?

Раушан Матжанова Рамазан айында орташа және функционалдық жаттығуларға басымдық беруді ұсынады.

Жақсы сәйкес келетін жаттығу түрлері:

• жаяу жүру
• жеңіл жүгіру
• йога
• пилатес
• орташа қарқындағы күштік жаттығулар
• шамадан тыс жүктемесіз ойын түріндегі спорт

Сонымен қатар, ағзаның жаңа тамақтану режиміне оңай бейімделуі үшін, жаттығулардың қарқындылығын уақытша 20–30 пайызға төмендеткен дұрыс.

Қандай жағдайда жаттығудан бас тартқан дұрыс?

Сарапшының айтуынша, ең алдымен ағзаңыздың сигналдарын мұқият тыңдау қажет. Егер төмендегі белгілер пайда болса, жаттығуды кейінге қалдырған дұрыс:

• қатты шөлдеу
• бас айналуы
• әлсіздік
• жүрек соғысының жиілеуі

Бұл белгілер ағзадағы су деңгейінің төмендеуін немесе энергияның азаюын көрсетуі мүмкін.

Рамазан кезіндегі жаттығудың негізгі қағидасы

Раушан Матжанованың айтуынша, Рамазан – рекорд орнататын уақыт емес, тепе-теңдік кезеңі. Физикалық белсенділік денсаулықты қолдауы тиіс, ол ағзаға қосымша стресс тудырмауы керек.

Егер тамақтану режимі дұрыс сақталса, ифтар мен сухур арасында жеткілікті мөлшерде су ішілсе және жүктеме орташа деңгейде болса, Рамазан кезінде спортпен айналысу қауіпсіз болып қалады және жақсы физикалық қалыпты сақтауға көмектеседі.